Hoe verhouden we ons tot gewone stenen en hun klankentaal? Wat is hun stem of adem, en kan die worden benaderd via menselijk luisteren en stemgebruik? Kunnen we ons verhouden tot hun resonerende handelingsvermogen?

Lucie Páchová’s onderzoeksproject verkent stenen als resonerende lichamen, luisterende agenten en dragers van geologische herinnering en meer-dan-menselijke vormen van kennis. Het ontvouwt zich via binaurale geluidsopnames, vocale experimenten, contactmicrofoontechnieken en de constructie van lithofone geluidsobjecten. Ze vertrekt vanuit de resonerende eigenschappen van fonolieten die zijn verzameld in de vulkanische landschappen van Noord-Bohemen, kiezels verzameld langs de Rode Zee, de Finse kustlijn, en stenen die toevallig werden aangetroffen in Brussel. Deze materialen worden zowel instrumenten als actieve samenwerkingspartners in een uitgebreide luisterpraktijk.

Met behulp van meerdere binaurale microfoonopstellingen verspreid door de ruimte worden intieme “in-ear” luistersituaties gecreëerd waarin de perceptie van schaal instabiel en onvoorspelbaar wordt: microscopische texturen gaan op landschappen lijken, terwijl de luisteraar geleidelijk wordt meegezogen in een gesuspendeerd “steen”-tijdsbewustzijn. Via gedetailleerde contactopnames komen subtiele wrijvingen, interne vibraties, erosie-achtige texturen en verborgen resonanties aan de rand van hoorbaarheid naar voren, en worden ze via hoofdtelefoons intiem beleefbaar.

Het concept onderzoekt verder de mogelijkheid om het akoestische gedrag van stenen te transponeren naar de menselijke stem. Vocale technieken geïnspireerd door resonantie, wrijving, vibratie, porositeit en dichtheid proberen een speculatieve “taal van stenen” te benaderen als een proces van belichaamde afstemming en akoestische mimiek. Haar stem wordt een poreus materiaal waardoor minerale texturen en zwaarte kunnen resoneren.

Doe-het-zelf lithofone instrumenten, geactiveerd door fysieke kracht, kleine motoren, contactluidsprekers of vocale vibratie, worden verspreid over de installatieruimte samen met binaurale microfoons, waardoor een denkbeeldige ecologie ontstaat van resonerende lichamen die over de ruimte heen met elkaar communiceren.

De resulterende performance (indien mogelijk) stelt luisteren niet voor als een afstandelijke observatie, maar als een onderdompeling in de materie en in de gematerialiseerde stem zelf.

Lucie Páchová is een Tsjechische geluidskunstenaar, muzikant en componist. Haar werk is geworteld in het luisteren naar en observeren van ruimtes, omgevingen en de relaties tussen hun menselijke en meer-dan-menselijke actoren. Ze benadert geluid als een relationele en fysieke ervaring, onderzocht via belichaamde praktijken binnen collectieve en gemeenschapscontexten. Stem, lichaam, alledaagse situaties, soundwalks, veldopnames en aandachtig luisteren naar landschappen, objecten, mensen en verre omgevingen vormen terugkerende impulsen in haar werk. Deze nemen vorm aan als geluidscollages, multikanaals installaties, kamermuziekcomposities, geïmproviseerde situaties en soloperformances. Muzikaal is ze vooral actief met haar eigen ensemble Talaqpo, waarin de stem haar primaire instrument is. Als onderdeel van haar doctoraatsonderzoek richt ze zich op collectief luisteren en improvisatie binnen educatieve contexten. luciepachova.com