Tijdens haar residentie wil Nele Möller haar onderzoek naar imitatie, instrumenten voor het nabootsen van geluiden en luisterpraktijken verder ontwikkelen. Dit onderzoek maakt deel uit van het bredere onderzoeksproject ‘The Forest Echoes Back’ aan de LUCA School of Arts Brussels en de KU Leuven. In het project stemt ze zich af op de vroegere en huidige ontwikkeling en de ecologische impact van de sparrenmonocultuur die het Thüringer Woud in Duitsland domineert, waarbij veldopnames en luisteren de belangrijkste methoden zijn.

Tijdens haar samenwerking met een jager in het bos maakte ze kennis met ‘wildroepen’, een eeuwenoude traditie binnen jachtgemeenschappen. Toen ze luisterde naar de jager die de praktijk van het wild lokken uitlegde, waarbij hij speciale instrumenten gebruikt die dierengeluiden nabootsen om de dieren dichterbij te lokken, was ze oprecht verrast door de enorme kennis binnen de jachtgemeenschap over hoe dieren met elkaar communiceren en de betekenis van verschillende signalen binnen de bosecologie – kennis die volgens haar in Midden-Europa niet meer aanwezig is. Wildlokkinstrumenten worden echter al duizenden jaren door verschillende culturen gebruikt en worden zelfs beschouwd als de eerste instrumenten die door mensen zijn gemaakt. Toen ze luisterde naar de jager die het schrille alarmgeluid van een hert of het bekende gekir van een houtduif imiteerde, begon ze zich af te vragen hoe ze deze instrumenten nog meer kon gebruiken dan alleen om dieren te misleiden, om af te stemmen op de resonantie van dierengeluiden, ritselende bladeren, fluisterende wind en de onvermijdelijke ineenstorting van het milieu.

Zou het opzettelijk nabootsen van niet-menselijke geluiden kunnen bijdragen aan ecologische kwesties?

Het bevestigende potentieel van mimesis ligt in de onnauwkeurigheid ervan en de daaruit voortvloeiende destabilisatie van identiteit. Het doel is om kwetsbare versies van de werkelijkheid te creëren. Het is geen streven naar waarheid of authenticiteit, maar een praktijk die de kwetsbaarheid van zogenaamde ‘kennis’ versterkt. Zoals Mark Peter Wright (2022) schrijft in Listening After Nature: ‘mimicry zou een methode kunnen zijn om de geesten van het Antropoceen onder ogen te zien en een overtuigende herinnering aan de verbeeldingskracht van het luisteren’. [Wright, Mark P., Listening After Nature. Bloomsbury Academic, Londen. 2022. p. 69]

Nele Möller (zij/haar) is een in Brussel gevestigde kunstenaar die voornamelijk werkt met geluid, performance en schrijven. Haar onderzoekgerichte praktijk richt zich op bosgesprekken, historische natuurinscripties, kritische veldopnames en luisterpraktijken. Momenteel werkt ze aan een doctoraat in de kunsten aan de KU Leuven en LUCA School of Arts Brussels. Haar onderzoeksproject ‘The Forest Echoes Back’ maakt deel uit van het artistieke onderzoekscluster ‘deep histories fragile memories’ en speelt zich af in het Thüringer Woud in Duitsland, dat zwaar getroffen is door klimaatverandering en een aanhoudende aantasting door schorskevers. Sinds 2023 produceert ze ‘Listening Fields’ bij de vrije radiozender Radio Panik in Brussel. Daarnaast treedt ze op onder het pseudoniem Kimberly Clark en heeft ze opnames uitgebracht op Futura Resistenza en RDS Rec.